تاریخ کهن -سنگ برجسته -بیستون-گیتا شناسی

سلام

فارغانات

نقش شماره۴۰ تا۴۴ سنگ نبشته بیستون در مورد تارم وفارغان

ونقش سنگ برجسته در تخت جمشید دردست تحقیقات

ومقایسه ان با اسناد ونیاز به اقتباس ورفرنس های متعدد در کتب مختلف

هرودوت و ان توین بین وترجمه بینظیراقای همایون صنعتی زاده که ۱۹ تا ۲۰جلد کتاب مختلف با رعایت مؤسسه فرانکلین برای اولین بار در صنعت نشر ایران حق کپی رایت بین‌المللی را رعایت می‌کرد و برای چاپ ترجمه کتاب‌هایی که انجام می‌داد برگرفته شده .

البته این قوم پری کانی ها (فارغان) در جدول  تقسیم تاریخ فرهنگ قومی هردوتاز جمله لشکر کشی خشایارشاه وگذر از دریایی آدریاتیک وتصرف اتن پری کانی هانقش مهمی ازجمله متستقل بودن این قشون پری کانی ها تاکید شده.

بعد از این اقتباس ها مشاهده وپراکندی انواع سفال انواع ساروج تولید شده فراون ابزارهای نوسنگی مشاهده در تاریخ فارغانات بسیار کهن ودیرینه می باشد

اولین کتاب تاریخی به زبان عربی که نام فارغان خواندم بنام استاد بزرگوار معلم نجیب الدین اختلاط به نقل از صاحب معالم، حسن ابن زید الدین فرزند علی ابن احمد مقلب به جمال الدین درسال۹۵۹قمری میزیسته است این نویسند ومورخ اهل روستای جبع (جباع) از توابع لبنان می باشد که نوشته است در۶۷ فرسنگی شیراز قراردارد.

بنابراین این قوم در کتب تاریخی هرودوت چندین محل نام برده است .

ساختار طبیعی وگیتاشناسی
(فارغانات،تارم وسیرمند)

دیدگاه ویژ ه زمین شناسی دیرینه در فارغانات (شمال هرمزگان)
از دیدگاه زمین ساخت بزرگ مقیاس نیز فارغانات دارای تنوع ساختاری زیادی است. در جنوب غرب بخشی از زون ساختاری زاگرس و زون خرد شده آن و در جنوب بخشی از زون ساختاری مکران را شامل می‌شود. زون شمالی سیرجان از نواحی غرب شهر بابک تا نزدیکی زون گسلی زندان در کهنوج در این برزن را رخنمون داشته و رشته کوههای آتش نشانی منطقه به صورت کمربندی با امتداد شمال‌غربی ـ جنوب شرقی بم در آن امتداد می‌یابد. پلاتفرم پالئوزوئیک ایران مرکزی بخش عمده‌ای از شرق و شمال و شمال شرق این استان را پوشش داده است.

تاریخچه چینه‎ای زاگرس
همه سنگهای زاگرس را می توان به دو گروه پی سنگ دگرگونه پرکامبرین و پوشش رسوبی روی پی سنگ تقسیم کرد. اشتوکلین (۱۹۶۸)، مراحل سه گانه زیر را در تکوین حوضه زاگرس مؤثر می داند.
۱- مرحله فلات قاره (پرکامبرین پسین – تریاس میانی)۲- مرحله بزرگ ناودیسی (تریاس میانی – پلیوسن)۳- مرحله پس از کوهزایی (پلیوسن – زمان حال)

زمین شناسی منطقه
از نگاه زمین شناسی، خلیج فارس فرونشست زمین ساختی کم ژرفایی است که در زمان ترشیری پیش در حاشیه جنوبی کوه های زاگرس تشکیل شده است. شدیدترین چین حوردگی های زمان پلیو- پلیستوسن، کرانه های شمالی خلیج فارس زاگرس را چین داده ومیزان چین خوردگی ازها که در خشکی های ایران شدید است، با شیب های کمتر به طرف دریا ادامه دارد و به گونه ای که در دریا به هم از۱۰ تا۲۰ درجه می رسد. زمان پلیوپلیستوسن شکل گرفته است. در پایان دوره پلیوسن ، سطح دریا به احتمال حدود ۱۵۰ متر بالاتر از سطح کنونی بوده است. این سطح در حدود ۱۰۰۰۰۰ سال پیش از میلاد مسیح و به تدریج به سطح کنونی رسیده که آثار آن به صورت پادگانه های دریایی و سبخا ، در کرانه های خلیج فارس برجای مانده است.
پیکره‌های بزرگ سنگی در این استان را می‌توان به دسته‌های زیر تقسیم نمود:
۱- پیکره‌های رسوبی که شامل رسوبات پلاتفرم پالئوزوئیک ـ مزوزوئیک
۲- پیکره‌های آذرین نفوذی و خروجی دوران‌های ترسیر و کواترنر که بخشی از یک زون ماگمایی بزرگتر می باشد. در این کمربند سنگ های آتش‌فشانی کالکوآلکالن، آلکالن و توده‌های نفوذی گرانیتوئیدی با سن‌های مختلف وجود دارد که عمدتاً مربوط به ترسیر و کواترنر می‌باشند.
۳- پیکره‌های دگرگونی دوران پالئوزوئیک که در یک کمربند با روند شمال غربی ـ چنوب شرقی از کرمان استان هرمزگان پوشش داده است.
۴- پیکره‌های مافیک و اولترمافیک دوران پالئوزوئیک و مجموعه‌های افیولیتی مزوزوئیک و اوائل ترسیر که در مناطق حاجی‌اباد ـ دولت‌آباد ـ فارغانات و مجموعه‌های افیولیتی آن در زمین‌شناسی ایران به نام آمیزه‌های رنگین افیولیتی شهرت دارند.
۵- پیکره‌های رسوبی دوران چهارم که عمدتاً دشت‌ها و کوهپایه‌ها و کویرها را تشکیل می‌دهد که بیشتر آن را رسوبات آبرفتی تشکیل می‌دهد.
۶- این استان در طول حیات زمین‌شناسی خویش از پر کامبرین تا کنون بویائی ساختاری بسیار زیادی داشته و هم اکنون از نظرگاه حرکات زمین بسیار فعال می‌باشد.
فیولیت ملانژهای شمال مکران نوار افیولیت ملانژ جنوب و جنوب غرب کرمان این نوار از شمال اسفندقه تا منطقه حاجی آباد به طول تقریبی ۳۶۰ کیلومتر امتداد دارد. سنگ های این مجموعه شامل انواع اولترابازیک و بازیک تا انواع حد واسط واسیدی است. درناحیه چهار گنبد که عریض ترین بخش این نوار را تشکیل می دهد، نظم و ترتیب ویژه ای دیده می شود و اساسأ شامل ۳ بخش زیر است:
بخش زیرین شامل واحد های رسوبی است و قسمت اعظم آن ماسه سنگ، چرت و آهک به رنگ های مختلف است.
بخش میانی که در آن تناوبی از سنگ های رسوبی با گدازه های آتشفشانی زیر دریایی دیده می شون.
بخش فوقانی شامل مجموعه ای از سنگ های اولترابازیک و عدسی هایی از آهک های پلاژیک است.
ایا در فارغانات مردم نخستین زندگی میکردند؟
بد نیست زندکی پرماجرای انسان را از نخستین روزهایی که قدم روی زمین گزاشت مورد بررسی قرار دهیم و ببینیم نخستین برخش وجرقه تمدّن از کجا درخشید؟

میلکانی پلی جهت جوی آب-کشاورزی- قدامت بالا در سیرمند

مقدمه
یکجانشینی وشهرآیینی، نظم واقتداردراین برزن که با توانایی ویژه افراد در این حوزه اقتدار و امنیت ساکنین بااستحکامات دژو قلعه‌های متعدد با ابنیه و سلاح درخور دفاع از حوزه نیاز به قلعه، ودژمناسب استفاده از (اسلحه) مربوط به زمان خود نشان ازاقتداروپیشه وری وصنعتی بودن مردم فارغانات هست.
فارغانات با داشتن چشمه‌، قنات و رودخانه‌ وباجمع آوری آب های روان درعهد کهن ودیرین به علم و صنعت کهن در ساخت انواع سد وابست باملات ساروج وسنگ هدایت آب، در دشت‌ها کشت سیفی جات، کاشت مرکبات در کناره کوه با شیب تند، داشت وبرداشت محصولات کشاورزی بستر دادوستد ایجادنموده، این بسترنیاز به ابزار کشاورزی درزمان خودگواه بر بالا بودن رتبه پیشه وری و شهرآیینی وصنعتی ای و برزن استورار بدنبال خواهد داشت.
شاه‌نشینی کهن باستان در این گستره به فرتور کشیده‌.

ادامه خواندن “میلکانی پلی جهت جوی آب-کشاورزی- قدامت بالا در سیرمند”

فارغان- در بیستون- باستان -وکهن- ودیرینه-تارم

فارغان- در بیستون- باستان -وکهن- ودیرینه

ستون سوم در سنگ نبشته

بند 5 21-28 داريوش شاه گويد: مردي به نام «وَهـيَـزداتَـه» در شهر «تارَوا» در سرزمين «يَـئوتي‌يا» در پارس مي‌زيست. او دوباره در پارس آشوب برپا كرد.[22] او چنين به مردم مي‌گفت كه من «بَـردي‌يَـه» (برديا) پسر كورش هستم. سپس سپاه پارسي كه در تختگاه[23] بود و پيش از آن از «يَـدا/ يَـدايا؟»[24] آمده بود، بر من شوريد و به سوي وَهـيَـزداتَـه (تارم)رفت. او در پارس شاه شد.

بند 6 28-40 داريوش شاه گويد: آنگاه من سپاه پارسي و مادي را كه در فرمان من بودند؛ گسيل داشتم. يك پارسي پيرو خودم به نام «اَرتَـ‌وَردي‌يَـه» را سردار آنان كردم. ديگر سپاهيان پارسي به دنبال من، روانة ماد شدند. سپس اَرتَـ‌وَردي‌يَـه با سپاه خود رهسپار پارس شد. آنگاه كه او به شهري به نام «رَخا» در پارس فرا رسيد؛ در آنجا آن وَهـيَـزداتَـه كه خود را برديا مي‌ناميد، با سپاه خود براي نبرد با اَرتَـ‌وَردي‌يَـه در آمد. سپس به نبرد شدند(مسیر لشکر از دهنه ده شیغ وبه فارغانات وسپس تارم). اهورامزدا مرا ياري داد. بخواست اهورامزدا سپاه من به سختي سپاه وَهـيَـزداتَـه را درهم شكست. آنگاه كه نبرد در گرفت، 12 روز از ماه ثورَواهَـرَه گذشته بود.

بند 7 40-49 داريوش شاه گويد: سپس وَهـيَـزداتَـه با سواران كمي گريخت و به پَـئـيـشي‌يـا اووادا رفت. در آنجا سپاهي را آماده ساخت و رهسپار شد تا با اَرتَـوَردي‌يَـه نبرد كند. در كوهي به نام «پَـرگَـه» فارغان به نبرد شدند. اهورامزدا مرا ياري داد. بخواست اهورامزدا سپاه من به سختي سپاه وَهـيَـزداتَـه را درهم شكست. آنگاه كه نبرد آنان آغاز شد، 5 روز از ماه گَـرمَـپَـدَه (گرماپَـد) گذشته بود. وَهـيَـزداتَـه و همدستان برجستة او را دستگير كردند.

بند 8 49-52 داريوش شاه گويد: سپس من وَهـيَـزداتَـه و مرداني كه همدستان برجستة او بودند را در شهري به نام «اووادَئيچَـيَـه» در پارس به دار آويختم.

بند 9 52-53 داريوش شاه گويد: اين است آنچه كه به دست من در پارس انجام شد.

بند 10 54-64 داريوش شاه گويد: آن وَهـيَـزداتَـه كه خود را برديا مي‌خواند، به رويارويي با شهـربان پيرو من در آراخوزي/ رُخَـج به نام «ويـوانَـه» سپاه گسيل داشت.[25] او مردي را سردار آنان كرد و به ايشان گفت كه برويد و ويوانَـه و سپاهي كه خود را از آنِ داريوش مي‌داند، درهم شكنيد. سپس آن سپاهي كه وَهـيَـزداتَـه گسيل داشته بود؛ رهسپار شد تا با ويوانَـه به نبرد درآيد. آنان در دژي به نام «كاپيشَـكانيش» نبرد كردند. اهورامزدا مرا ياري داد. بخواست اهورامزدا سپاه من به سختي سپاه شورشگران را درهم شكست. آنگاه كه نبرد آنان درگرفت، 13 روز از ماه اَنامَـكَـه گذشته بود.

کتیبه بیستون، بزرگترین سنگ نوشته ایران

سنگ‌نبشته بیستون بزرگترین سنگ‌نبشتهٔ ایران، نخستین متن شناخته شدهٔ ایرانی و از آثار دودمان هخامنشیان (۵۲۰ پ. م) واقع در شهرستان هرسین در سی کیلومتری شهر کرمانشاه بر دامنه کوه بیستون است. سنگ‌نبشته بیستون یکی از مهمترین و مشهورترین سندهای تاریخ جهان و مهم‌ترین متن تاریخی در زمان هخامنشیان است که شرح پیروزی داریوش بزرگرا بر گوماته مغ و به بند کشیدن یاغیان را نشان می‌دهد.

نام بیستون از واژه پارسی باستان «بغستان» به معنی جایگه خدایان است.نخستین اشاره به این جایگاه در کتاب دیودوروس سیکولوس بود که در آن بخشی از نوشته‌های کتزیاس یونانی درباره بیستون آورده شده‌است.

واژه بیستون در زبان پهلوی «بَهیستان» و سپس «بَهیستون» شد. این واژه در سده‌های نخست اسلامی «بهستون» و امروزه بیستون خوانده می‌شود. یادآوری می‌گردد شکل واژه‌ای که امروزه «بی ستون» به معنی «بدون ستون» گفته می‌شود، از گویش‌های محاوره‌ای بوده و فاقد اعتبار است.

www.dalahoo.comروش ساخت

سنگ‌نبشتهٔ بیستون در ارتفاع چند ده متری از سطح زمین و بر دامنهٔ رو به جنوبی کوه پراو ساخته شده‌است و از آثار به جای مانده از پلکانی در قسمت بالایی کوه بیستون احتمال می‌رود که سنگ تراشان از این راه برای رسیدن به محل استفاده می‌کرده‌اند و پس از پایان کار پلکان را به منظور غیرقابل دسترس کردن اثر تراش داده‌اند. سنگ‌نبشتهٔ بیستون بر سنگ‌هایی از جنس آهک ایجاد شده که از آثار رنگ لعاب قهوه‌ای مانندی که پس از همراه شدن با ذرات اکسیده شده آهک و همچنین بقایای سربی که در چند سطر نخست اثر دیده شده‌است به نظر می‌آید در پایان کار برای افزایش طول عمر اثر تمام نمای آن را با اندودی ناشناخته پوشانده‌اند.

www.dalahoo.comنقش برجسته

ارتفاع کلی کتیبه ۷ متر و ۸۰ سانتی‌متر و طول آن ۲۲ متر می‌باشد و در مرکز آن ۵ ستون به خط میخی فارسی باستان دیده می‌شود. هر یک از ۴ ستون اولیه قدری کمتر از ۲ متر عرض و ۴ متر ارتفاع دارد. متن فارسی باستان جمعاً ۵۲۵ سطر دارد. بر روی پنج ستون مذکور اهورامزادا بر روی صفحهٔ برآمده‌ای قرار گرفته و بر روی همهٔ این اشکال در حال پرواز است. اهورامزدا با چهرهٔ انسانی و ریشی مستطیلی تجسم یافته و از میان انوار یک فرص خورشید بسیار بزرگ که در حال نورافشانی، پدیدار گشته است. بر روی سر او یک تاج تابناک با شاخ‌هایی قرار گرفته که نشانه و رمز خدایی بودن اوست. اهورمزدا دست چپش را با حلقه‌ای به سوی داریوش دراز کرده و به این ترتیب مشغول انجام مراسمی مبنی بر تسلیم قدرت و سلطهٔ پادشاهی به داریوش می‌باشد. وی با دست راستش که بلند کرده خیر و برکت برای داریوش می‌خواهد. خود داریوش تاج پادشاهی بر سر دارد. سبیلهایش تابیده و ریشش مستطیلی شکل و به شیوهٔ ریش پادشاهان آشور است که ده طره داشته. داست راست داریوش به حالت دعا و راز و نیاز به سوی اهورمزدا دراز است و با دست چپش کمانی را گرفته است. داریوش به اندازهٔ معمولی بعنی به قد ۱۸۰ سانتی‌متر نشان داده شده است.

www.dalahoo.comداریوش با پای راست خود گئومات را زیر لگد انداخته به طوری که یک پا و دو دست گئومات به حالت تضرع بالا آمده است. از سمت چپ، در پشت سر داریوش دو نفر از درباریان نیزه‌دار و کماندار با تیرکش ایستاده‌اند و هر دو ریش‌های بلندی دارند. با توجه به نقشه‌های نقش رستم، نیزه‌دار مذکور «گبری» و کماندار «آسپاتینا» می‌باشد. این دو نفر قدشان از داریوش کوتاه‌تر و در حدود ۱۵۰ سانتی‌متر است، ولی از پادشاهان یاغی که مجسمهٔ آنها تا سینهٔ داریوش است (۱۲۰ سانتی‌متر)، بلندترند. پشت گئومات بلافاصله ۸ نفر از غاصبین تخت و تاج پادشاهی و پیشوای قبیلهٔ سکاها، «تیگراخائودا» که نظر به تیزی نوک کلاهش هشت سانتی‌متر از داریوش بلندتر است، نقش گردیده است. همهٔ آنها به وسیلهٔ زنجیری به یکدیگر متصل هستند. قسمتی از مجسمه‌های کتیبهٔ بیستون در زمان دو جنگ جهانی موقعی که سربازان از کنار آن عبور کرده‌اند، ویران گردیده است. مجموعاً این نقوش حد متوسط ۳ متر ارتفاع و ۵٫۴۸ متر طول دارد.

www.dalahoo.comاین نقش برجسته پیروزی داریوش بزرگ را بر گوماته مغ و به بند کشیدن یاغیان را نشان می‌دهد. طول این نقش برجسته ۶ متر و عرض آن ۳٫۲۰ متر می‌باشد، نماد فروهر بالای نقش دیده می‌شود. داریوش دست راستش را به نشانه ستایش اهورامزدا بالا برده و پای چپش را بر سینه گئومات مغ که زیر پای او افتاده نهاده‌است. شورشیان که دست‌هایشان از پشت و گردنشان با ریسمان به هم بسته شده‌است پشت سر هم در برابر داریوش ایستاده‌اند. یک نیزه دار و یک کماندار پشت سر داریوش دیده می‌شوند. بلندی قامت داریوش در نقش ۱۸۰ سانتیمتر، قامت نیزه دار و کماندار حدود ۱۵۰ سانتیمتر و قامت شورشیان حدود ۱۲۰ سانتیمتر است. متن و نقش بر اثر عواملی چند از جمله عوامل زمین شناختی فرسایش باران و باد رسوب مواد آلی رشد جلبک در درز سنگها و تأثیر سایر پدیده‌های طبیعی فیزیکی شیمیایی و نیز تخریب به دست بشر بویژه در عصر رواج تفنگ – که از قسمتهای برجسته و نمایان تر نقش و از فاصله دور به عنوان نشانه استفاده می‌کرده‌اند – و ناآگاهی‌ها و بی‌مبالاتی‌های دیگر آسیب جدی دیده‌است.

www.dalahoo.comنخستین کسی که موفق به خواندن کتیبه بیستون شد، هِنری رالینسون انگلیسی(Rawlinson) بود. او که در دهه ۱۸۳۰ میلادی و اوایل دهه ۱۸۴۰ به عنوان افسر ارتش هندِ انگلستان، مأمور خدمت در غرب ایران بود، موفق به رمزگشایی از خطوط کتیبه شد و نخستین ترجمه آن را به دست داد.

پس از رالینسون، افراد دیگری راه او را پی گرفتند و ترجمه‌های کامل‌تر و دقیق‌تری از کتیبه بیستون را بدست دادند؛ با این حال، بخش‌هایی از این کتیبه باستانی به علت فرسایش در برابر باد و باران از میان رفته و ناخواناست؛ و نیز بدین خاطر که در دوره‌ای از بی‌خبری ایرانیان، نقوش و خطوط آن به عنوان نشانه تیراندازی مورد استفاده قرار می‌گرفت.

www.dalahoo.com

نکته‌های اصلی کتیبه بیستون از این قرار است:

معرفی داریوش از زبان خود او، دودمان هخامنشی، چگونگی اعاده پادشاهی به هخامنشیان، شیوه حکومت داریوش، مرگ کمبوجیه، طغیان گئوماتا و کشته شدن او در پاییز ۵۲۲ ق م، شورش و طغیان در بسیاری از سرزمین‌ها و سرکوبی آن‌ها و اعاده نواحی بسیاری که از فرمانبرداری سر باز زده بودند، پیروزی‌هایی که در نوزده نبرد نصیب داریوش شده‌است و از جمله پیروزی مهم و دشوار بر سکاها، چگونگی استقرار آرامش و امنیت در امپراتوری پهناور، رد ادعاهای یاغیان ضدحکومت، هشدار نسبت به دروغگویی، دفاع از راستی و راستگویی، دعای نیک در حق کشور و مردم، سپاسگزاری داریوش از یاریهای اهورامزدا در غلبه بر معارضان و بازگشتن صلح، اندرز به شاهان آینده و کسانی که کتیبه بیستون را می‌خوانند، نام کسانی که در غلبه بر گئوماتا از داریوش پشتیبانی کردند و اشاره به انتشار متن کتیبه در سراسر قلمرو هخامنشی به خط میخی و سه زبان پارسی باستان، بابلی و ایلامی. این کتیبه‌ها کلید کشف رمز کلیهٔ خطوط میخی گردید. به ویژه «سر هـ. رالینسون» در این موفقیت سهمی بسزا دارد.

سربازان- جنگی -سکاها وپری کانی ها -هوش نوش-سکاهای آموربگیه-اسکارته- هرهوتیش ها

یادداشتی بر منابع:

همه منابع اولیه موجود در نبرد گوگمل از طرف نویسندگان یونانی است – هیچ روایتی از نقطه نظر ایرانیان وجود ندارد. بسیاری از این منابع “اولیه” نیز مدت‌ها پس از واقعیت نوشته شده‌اند. همانطور که از قدیم گفته شده فاتحان نویسندگان تاریخ هستند، اما اندیشمندان امروزی در حال تلاش برای بازسازی نسخه‌ای  جدیدهستند.
که نسبت به آنچه که در سال 331 پیش از میلاد در گوگمل اتفاق افتاد،کمتر جانبدارانه باشد.
دو سپاه در دشتی مسطح و بی‌درخت با یکدیگر روبرو شدند. داریوش سوم، پادشاه امپراتوری هخامنشی، مکان این نبرد را با دقت انتخاب کرده بود. پیاده نظام او، ارابه‌های داسی شکل‌اش و 15 فیل جنگی وی آماده ایستاده بودند. دشمن نیروی بسیار کوچکتری داشت.
داریوش حقاً باید برنده این جنگ یعنی نبرد گوگمل می‌شد اما حریف او اسکندر کبیر مقدونی یکی از بزرگترین متخصصان فنون جنگی بود که جهان تا آن زمان به خود دیده بود1000 سوار جنگی را که انها پری کانی ها فارغانی می نامیدند در این جنگ شرکت کرده وبا سرافرازی حتی هردوت هم از رشادت وجنگیدن این هزار سورا نتونست نامی نبرد واین هزار نفر توانستند ضربات شدیدی به لشکر اسکندر بیاورند.
نبرد گوگمل (آربلا)

ادامه خواندن “سربازان- جنگی -سکاها وپری کانی ها -هوش نوش-سکاهای آموربگیه-اسکارته- هرهوتیش ها”

گیاهان- دارویی-فارغانات

داروهای گیاهی فارغانات


گیاهان دارویی

گیاهان دارویی فارغانات وسیرمند-تارم زمین- وکوه تشگرد.

گیاهان دارویی گیاهانی هستند که یک یا برخی از اندام‌های آنها حاوی مادهٔ مؤثره‌است.
موارد مهم در تولید گیاه دارویی

فروش وبسته بندی گیاهان آماده‌سازی داروهای گیاهی و تحویل آنها به استفاده کنندگان به نحو بهداشتی انجام نگیرد خواص درمانی گیاه از بین رفته یا حتی ضررهست.

کارهای که باعث کمشدن اثر گیادارویی می شود.

زراعت در زمینی که از نظر مواد خاص مورد نیاز گیاه، دچار کمبود باشد.
رعایت نکردن زمان مناسب برداشت (برحسب وضعیت هوا و ساعات روز)
خشک کردن گیاه در شرایط نامناسب (از نظر درجه حرارت، مدت زمان خشک کردن یا سرعت خشک کردن و…)
عدم نگهداری صحیح و بسته‌بندی مناسب

ویژگی‌های خاص تولید گیاهان دارویی و معطر

ویژگی‌های خاص تولید گیاهان دارویی و معطر را می‌توان به صورت زیر نام برد:

تنوع زیادی در گیاهان و گونه‌های دارویی وجود دارد.
مواد مؤثر آنها دارای اهمیت فوق‌العاده‌ای است.
شرایط اگرواکولوژیکی تأثیر شگرفی بر مواد مؤثر آنها دارد.
تجارت آنها نسبتاً کم، قیمت شان ناپایدار و در تجارت آنها رقابت جهانی وجود دارد.

شکل‌های مصرف گیاهان دارویی

گیاهان دارویی و معطر عمدتاً به فرمهای زیر مصرف می‌شوند:

گیاه تازه
گیاه خشک شده یا کنسرو شده
بصورت فرآوری شده توسط حرارت
استحصال مواد موثر در صنعت

جوغن قدیمی
جوغن قدیمی منزل خسرو توسلی بخوان

روش تهیهٔ برخی از اشکال مصرفی داروهای گیاهی

دم کرده: مقدار تعیین شده از پودر گیاه را، در مقدار معینی از آب جوش ریخته و به بهم می‌زنند. بعد روی ظرف را پوشانده و به مدت ۳۰-۱۵ دقیقه صبر می‌کنند سپس آن را صاف می‌کنند.
جوشانده:

جوشانده ملایم: مقدار معینی از گیاه خردشده را با ۴٫۱ لیتر آب جوش مخلوط کرده، آن را کمی می‌جوشانند. سپس آن را از حرارت دور کرده، صبر می‌کنند تا دم بکشد. سپس آن را صاف می‌کنند؛
  جوشاندهٔ معمولی: تفاوت آن با جوشاندهٔ ملایم در افزایش زمان جوشش است.

خیسانده: این شکل برای مواد مؤثری که در اثر حرارت از بین می‌روند، توصیه می‌شود. برای تهیهٔ خیساندهٔ سرد، مقدار مشخصی از پودر گیاه را در حجم معینی از آب ریخته، درِ ظرف را ۶ الی ۱۲ ساعت می‌بندند. سپس محتویات ظرف را صاف می‌کنند.

به‌طور كلی دو نوع بادام وجود دارد:
۱. بادام شیرین (Sweet Almond)
۲. بادام تلخ (Bitter Almond).
میوه درخت بادام به‌صورت سفت می‌باشد كه قشر خارجی آن سبز رنگ و پوشیده از كرك است كه در داخل آن بادام با پوست سخت وجود دارد. در ابتدای تشكیل میوه پوشش خارجی سبز رنگ و گوشت‌دار است كه پوشیده از كرك است و هنوز به‌درستی رشد نكرده كه آنرا چغاله بادام Amandon می‌نامند كه دارای خواص مخصوص می‌باشد. پس از رسیدن بادام به‌تدریج پوشش خارجی سبز رنگ خشك شده و پوست آن نیز سفت و سخت می‌شود و مغز بادام در داخل آن رشد كرده و آماده استفاده می‌شود.
مغز بادام بیضی شكل و مسطح بوده كه یكطرف آن نوك تیز است. مغز بادام در داخل پوسته نارك قهوه‌ای رنگی می‌باشد كه می‌توان آن را به كمك آب گرم از آن جدا كرد كه مغز بادام سفید رنگ در داخل آن است.
مغز بادام شیرین و طعم ملایم و خوشمزه‌ای دارد و به سهولت از بادام تلخ تشخیص داده می‌شود. از كلیه قسمت‌های درخت بادام شیرین مانند شكوفه، برگ و میوه آن استفاده طبی می‌شود.
  تركیبات شیمیائی
بادام شیرین دارای ۵۰ تا ۵۵ درصد و بادام تلخ دارای ۴۰ تا ۴۵ درصد روغن می‌باشد. بادام همچنین دارای ۲۵ درصد مواد سفیده‌ای و دیاستازی به‌نام امولسین (Emulsine)، قند، صمغ، موسیلاژ و مواد معدنی می‌باشد. بادام تلخ دارای ماده مخصوصی (۱ تا ۳ درصد) به‌نام آمیگدالین (Amygdlin) می‌باشد كه از اثر آب بر روی این ماده اسید سیانیدریك و آلدئید بنزوئیك (Aldehyde benzoic) و گلوكز حاصل می‌شود‌.
اسانس بادام تلخ (آلدئید بنزوئیك‌) در عطر سازی به‌كار می‌رود و همچنین از آن رنگ سبزی به‌نام مالاشیت Malachite درست می‌كنند‌. اسانس بادام تلخ به‌دلیل اینكه دارای اسید سیانیدریك است كمی تلخ می‌باشد‌. مقدار اسید سیانیدریك در بادام تلخ ۰۰۰۲۵/۰ درصد است.
  جدول مواد موجود در صد گرم مغز بادام‌ شیرین خشک‌شده
آب ۴/۷ گرم
انرژی ۵۹۸ كالری
پروتیئن ۱۸/۶ گرم
روغن‌های اشباع نشده ۵۴/۲ گرم
نشاسته ۱۹/۵ گرم
كلسیم ۳۲۰ میلی گرم
فسفر ۵۰۰ میلی گرم
آهن ۴/۷ میلی گرم
پتاسیم ۷۷۰ میلی گرم
ویتامین ب ۱ ۰/۲۵ میلی گرم
ویتامین ب ۲ ۰/۹ میلی گرم
ویتامین ب ۳ ۳/۵ میلی گرم
  خواص داروئی
۱. بادام شیرین از نظر طب قدیم ایران كمی گرم و تر است.
۲. بادام ملین بوده و روغن بادام ضد یبوست است مخصوصاً از روغن بادام می‌توان رفع یبوست برای بچه‌ها استفاده كرد‌.
۲. بادام سینه را نرم می‌كند‌.
۳. شیر بادام برای رفع سرفه‌، ناراحتی حنجره و تنگی نفس مفید بوده و خلط‌آور است.
۵. بادام برای درمان زخم روده‌ها و مثانه و اسهال مفید است.
۵. بادام بوداده مقوی معده بوده و قابض است.
۷. بادام تقویت‌كننده نیروی جنسی است و تولید اسپرم را زیاد می‌كند.
۸. بادام را آسیاب كرده و با عسل مخلوط كنید برای درد كبد و سرفه مفید است.
۹. چغاله بادام لثه و ریشه دندان را تقویت می‌كند.
۱۰. چغاله بادام برای خشكی دهان مفید است.
۱۰. شكوفه بادام را دم كنید و به‌عنوان مسهل برای اطفال استفاده كنید.
۱۱. دم كرده پوست قهوه‌ای رنگ مغز بادام بهترین دارو برای تسكین درد و التهاب مجاری تنفسی است. (مقدار مصرف ۵ گرم در ۱۰۰ گرم آب)
۱۲. جوشانده برگ درخت بادام برای نارسائی كبد و كیسه صفرا مفید است.
۱۳. روغن بادام خواب‌آور است و بی‌خوابی را از بین می‌برد.
۱۴. برای صاف كردن سینه و نرم شدن روده‌ها و از بین بردن سرفه خشك باید روغن بادام را با شكر و كتیرا مخلوط كرده و بخورید.
۱۵. روغن بادام را با آب گرم مخلو ط كنید داروی خوبی برای رفع اسهال و دل‌پیچه بچه‌ها خواهد بود. ضمناً این مخلوط سنگ مثانه را خارج كرده و ادرار كردن را آسان می‌كند.
۱۷. برای درمان نقرس و رفع خمیدگی پیران، مهره‌های پشت را با روغن بادام چرب كنید.
۱۸. برگ تازه درخت بادام مسهل و ضد كرم است.
۱۹. برگ خشك شده درخت بادام قابض بوده و اسهال را از بین می‌برد.
۲۰. روغن بادام شیرین به‌دلیل خاصیت نرم‌كنندگی و ضد التهاب در كرم‌ها و پمادها به‌كار می‌رود.
۲۱. برای رفع بیماری‌های سینه، روغن بادام شیرین را با هموزن آن عسل و یك زرده تخم مرغ مخلوط كنید كه به‌صورت خمیر یكنواختی درآید سپس به آن جوشانده گل ختمی اضافه كرده و یك قاشق چایخوری از آن را به فاصله هر سه ساعت بخورید.
۲۲. برای رفع خارش پوست بچه‌هائیكه كه سرخك و مخملك دارند روغن بادام را در تمام سطوح بدن آنها بمالید خارش را تسكین می‌دهد.
۲۳. مالیدن روغن بادام بر روی پوست التهاب را رفع كرده و سوختگی را درمان می‌كند.
۲۴. روغن بادام اگزما را رفع می‌كند.
  خواص بادام تلخ
۱. بادام تلخ دارای اسید سیانیدریك است در مصرف آن باید نهایت دقت را به‌عمل آورد.
۲. مغز بادام تلخ از نظر طب قدیم ایران خیلی گرم و خشك است.
۳. بادام تلخ را آسیاب كرده و با سركه مخلوط كنید ضماد خوبی برای سر درد می‌باشد همچنین مالیدن آن بر دور چشم برای تقویت بینائی مفید است.
۴. خوردن بادام تلخ برای تنگی نفس، سرفه و ورم ریه مفید است.
۵. بادام تلخ را با عسل بخورید كبد و طحال را تمیز می‌كند .
۶. برای رفع درد كلیه‌ها بادام تلخ را با نشاسته و نعناع بخورید.
۷. بادام تلخ را با عسل برای قولنج مفید است.
۸. برای از بین بردن سنگ كلیه و ناراحتی‌های كلیه‌، بادام تلخ را با شیره انگور مخلوط كرده و بخورید.
۹. اگر عادت ماهیانه خانم‌ها عقب می‌افتد بهترین طرز درمان آن قرار دادن شیاف بادام تلخ در مهبل است‌.
۱۰. برای از بین بردن لكه‌های صورت، بادام تلخ را پودر كنید و با سركه مخلوط كرده و پمادی از آن درست كنید و روی پوست بمالید.
۱۱. پماد بادام تلخ برای درمان زخم‌های كهنه خارش و مخملك به‌كار می‌رود.
۱۲. پماد ریشه درخت بادام تلخ برای درمان انواع دردها مفید است.
۱۳. پماد ریشه درخت بادام برای پاك كردن طحال، كلیه و دفع كرم روده به‌كار می‌رود.
۱۴. دم كرده ریشه درخت بادام تلخ برای پاك كردن طحال، و دفع كرم روده به‌كار می‌رود.
۱۵. روغن بادام تلخ خاصیت مسهلی دارد.
۱۶. روغن بادام تلخ برای تنگی نفس، درد كلیه و خارج كردن سنگ مثانه مفید است.
۱۷. برای رفع زنگ زدن و صدا در گوش یك قطره از روغن بادام تلخ را در گوش بریزید.
۱۸. مالیدن روغن بادام تلخ روی صورت، لكه‌ها و چین و چروك را از بین می‌برد.
۱۹. روغن بادام تلخ ترك دست و پا را كه از سرما ایجاد شده از بین می‌برد.
۲۰. آنهائی كه مبتلا به اگزما هستند اگر از بادام تلخ خمیری درست كنند و از آن به‌جای صابون برای شستن نقاطی كه مبتلا به اگزما است استفاده كنند به‌زودی بهبود می‌یابند.
۲۱. خمیر بادام تلخ برای رفع بوی بد پا و زیر بغل مفید است.
۲۲. روغن بادام تلخ برای درمان سیاه سرفه مفید است.
  طرز استفاده
ـ روغن بادام:
برای به‌دست آوردن روغن بادام ، مغز بادام را پس از تمیز كردن و خشك كردن خرد می‌كنند و به‌صورت خمیر درمی‌آورند و سپس آن را تحت فشار قرار داده و روغن آن را استخراج می‌كنند‌. این روغن را فشار اول می‌نامند‌.
تفاله بادام را كه از فشار اول باقیمانده تحت اثر حرارت و مواد شیمیائی قرار داده و روغن فشار دوم را به‌دست می‌آورند‌. به‌دلیل اینكه روغن بادام گران است معمولاً تقلب كرده و آن را با روغن‌های دیگر مانند روغن مغز هسته زردآلو و هلو مخلوط كرده و با روغن بادام می‌فروشند.
همانطور كه گفته شد اگر روغن بادام تلخ یا مغز زردآلو و یا هلو تحت اثر آّب قرار گیرند اسید سیانیدریك و آلدئید بنزوئیك تولید می‌شود كه سمی است بنابراین برای گرفتن روغن از این هسته‌ها نباید از آب استفاده كرد‌.
ـ اسانس بادام تلخ‌:
این اسانس مایعی زلال و بی‌رنگ است كه در اثر كهنه شدن به‌رنگ زرد كمرنگ در‌می‌آید. بوی آن قوی، طعمش سوزاننده و تلخ و بسیار سمی است. اسانس بادام تلخ به سهولت با اكسیژن هوا تركیب و اكسید می‌شود. بنابراین باید همیشه محتوی آن كاملاً پر و در بسته بوده و در جای تاریك و سرد نگاهداری شود.
ـ شكوفه و گل بادام:
گل و شكوفه درخت بادام دارای بوی مطبوعی و طعم تلخ می‌باشد.
ـ پوست میوه بادام:
به‌صورت جوشانده مصرف می‌شود. طرز تهیه آن به این صورت است كه ۵۰ گرم پوست بادام شیرین را در یك لیتر آب ریخته و مدت چند دقیقه آن را می‌جوشانند سپس آن را صاف كرده و مصرف می‌كنند‌.
ـ برگ درخت بادام:
برای تهیه جوشانده برگ درخت بادام ۵۰ گرم برگ درخت را در یك لیتر آب می جوشانند و سپس صاف می‌كنند‌.
ـ مغز بادام:
شیر بادام را از مغز بادام بونداده و خام تهیه می‌كنند. برای تهیه آن ۵۰ گرم مغز بادام را كاملاً آسیاب كرده كه به‌صورت پودر درآید. سپس مقدار ۵۰ گرم شكر یا قند به آن اضافه كرده و با یك لیتر آب مخلوط می‌كنند مایعی مانند شیر به‌دست می‌آید. معمولاً به‌صورت خشك شده و خام و یا بوداده مصرف می‌شود.
ـ شیر بادام:
نوع دیگر شیر بادام برای كودكان شیرخوار و اطفال بسیار مفید است و می‌تواند جانشین شیر مادر و یا مكمل آن باشد بدین ترتیب به‌دست می‌آید كه مقدار ۵۰ گرم بادام را به‌مدت چند دقیقه در آب گرم قرار می‌دهند تا پوست آن كنده شود سپس آ نرا آسیاب كرده و به‌صورت پودر درمی‌آیند و مقدار كمی آب را به آن اضافه می‌كنند و به‌هم می‌زنند تا به شكل خمیر درآید سپس خمیر حاصل را با یك لیتر آب مخلوط و به‌هم می‌زنند و سپس مقدار ۵۰ گرم عسل به آن اضافه می‌كنند تا كاملاً حل شود. این مایع را از پارچه ململ می‌گذرانند تا مایعی مانند شیر از آن باقی بماند.
البته اگر اشخاص بالغ بخواهند از شیر بادام استفاده كنند احتیاجی به صاف كردن آن نخواهد بود. طریقه دیگری كه آسان‌تر است بدین صورت می‌باشد كه مقدار ۵۰ گرم بادام پوست‌كنده یك لیتر آب و ۵۰ گرم عسل یا شكر را در داخل مخلوط‌كن برقی بریزید تا مایعی مانند شیر به‌دست آید.
  مضرات
بادام از نظر اینكه دارای مواد مغذی بسیاری است بنابراین غذای بسیار خوبی است ولی چون سنگین و ثقیل‌الهضم می‌باشد نباید در خوردن آن افراط كرد و مقدار آن نباید در روز بیش از ده دانه باشد. بادام همچنین برای معده‌های ضعیف و سرد خوب نیست و اشخاصی كه معده ضعیف دارند بهتر است بادام را با شكر بخورند.

 

در فصل بهار به ترتیب، گل گاو زبان، سنبل الطیب، خاکشیر، بنفشه
در فصل تابستان به ترتیب خاکشیر، کاسنی، شاه تره، تخم شربتی
در فصل پاییز، به ترتیب آویشن، پنیرک، گل ختمی، بنفشه
در فصل زمستان به ترتیب دارچین، زنجبیل، چهارگل و آویشن بوده است.

بنه چینی همرا با مهرجان جمع آوری خرما در فارغانات
بنه وکسور
فرمانرو:گیاهان
بنه ازگیاهان گلدار دولپه‌ای‌های
دسته‌ای انسرده:پسته (سرده)Species:P. atlanticaنام علمیPistacia atlantica

بَنِه یا پسته کوهی
(نام علمی: Pistacia atlantica)،
درخت بنه وکسور دو درخت حاشیه زاکرس سبز ویافت می شود .
قدامت رویش این درخت بسیار کهن است .
درهر قومی درایران نام خاص خود دارد.
این درخت به بلندی شش تا چهار متر نیز رسیده‌است در بعضی از مناطق کوهستانی شمال هرمزگان به میوه آن «کبشه» می‌گویند برای خوشبو کردن دوغ و روغن حیوانی و همچنین در درست کردن ترشی
(کبشه میوه نارس بنه) استفاده می‌کنند. درخت بنه منبع تولید شیره سقز است. سقز که در صمغ آن در گویش فارغانی شیره وصمغ می گویند صمغی آن به رنگ سبز خیلی روشن، غلیظ و بسیار چسبنده‌است که استفاده دارویی فراوان دارد.
وبه عنوان یک ملین قوی در درمان یبوست و درمان ناراحتی‌های گوارشی استفاده می‌شود.
۲۵ درصد از شیره سقز حاوی روغن پرارزش و صنعتی تربانتین است .
که کاربردهای فراوانی در صنعت دارد.
علاوه بر این از شیره سقز در تهیه آدامس، عطر، خوشبوکننده‌ها، حشره کش‌ها و در صنعت داروسازی در تهیه نرم‌کننده‌ها و ضد عفونی‌کننده‌ها استفاده می‌شود.
علاوه بر این در صنعت پلاستیک سازی، تهیه واکس کفش و چرم و صنعت چاپ مورد استفاده قرار می‌گیرد. بعلت نبود صنایع تبدیلی مناسب، اکثر در فارغانات کاربردی ندارد اگر چه آمار دقیقی از تعداد درختان بنه در فارغانات موجود نیست
اما این
میوه درخت هم‌زمان با رسیدن خرما «مهرجون» مهرگان میوه‌اش می‌رسد و قابل مصرف است.
نوع نارس این میوه که به صورت خام و بدون نیاز به شکستن پوسته (قبل از سخت‌شدن پوسته) به ترشی تبدیل می‌شود، البته نوع دیگر نیز هست که کمی ریزتر است و به نام «کسور» که همرا با تنقلات، دنکو وطمع دهنده خرما معروف است. مغز میوه بنه به پسته شبیه است ولی بسیار کوچک‌تر طمع میوه‌اش ترش مزه و برنگ سبز تیره‌است.
در فارغانات و حوالیِ کوه های تشگرد کوه بخوان وکوه جائین کوه بنه فراوان است.
در این برزن مغز میوه بنه رسیده را در پس از آسیاب یا له کردن در آب جوش ریخته و غذایی به نام آب‌بنه به این غذا «قاتق بنه» گفته می‌شود.
این غذا یکی از غذاهای قدیمی و محبوب در فارغانات است که به آن خورشت بنه گفته می‌شود. بنه از حبوبات بسیار گرم محسوب می‌شود و به خاطر روغنی بودن، ارزش غذایی دارد.

ایجاد گالری تصاویر

میلکانی

?